CYWAIN YN HELPU I ROI CIG CARW O GYMRU AR Y FWYDLEN

25 Chwefror 2015

Mae un yn dyddyn, y llall yn stad wledig helaeth yn Ne Cymru ond gyda'i gilydd maent wedi llunio partneriaeth wobrwyol i ychwanegu gwerth i gig carw Cymru.

 

Mae'r cyfuniad o ddawn a sgiliau prosesu cig Cwm Farm a gyr o 400 o geirw Parc Gwledig Margam wedi arwain at brosiect newydd cyffrous yn creu amrywiaeth o ddarnau cig carw a chig wedi'i halltu.

 

Ysgogwyd y bartneriaeth gan Cywain, prosiect a sefydlwyd i ddod â gwerth ychwanegol i gynnyrch sylfaenol o fewn y sector amaethyddiaeth, sydd wedi cyfateb sgiliau ac arbenigedd Cwm Farm a Pharc Margam gan eu galluogi i dyfu eu busnesau ac agor cyfleoedd marchnata newydd.

 

Prynwyd Cwm Farm yn Rhydyfro ger Pontardawe bum mlynedd yn ôl gan Andrew oedd yn saer a Ruth oedd yn weinyddydd ysgol ac i ddechrau fe wnaethiant ei stocio gyda dwy hesbinwch gyda'r bwriad o gynhychu eu porc a'u selsig eu hunain.

 

Fodd bynnag roedd yr adborth gan gyfeillion a theulu mor gadarnhaol fel y penderfynodd y cwpl ehangu eu cynhyrchu a gwerthu'r cig o'u cenfaint gynyddol o foch Saddleback a Gloucestershire Old Spot.

 

Meddai Ruth, "Fe wnaethom brynu trelar arlwyo - Poacher's Pantry - a gwerthu ein cig moch a selsig ar yr A4067 ym Mhontardawe. Roedd yr ymateb yn anhygoel felly fe wnaethom gystadlu yn Sioe Frenhinol Cymru ac ennill 16 gwobr aur a thair gwobr arian!"

 

Arweiniodd y dymuniad i dyfu'r fenter at i Ruth fynd ar ymweliad canfod ffeithiau i Ddenmarc i astudio sut i ychwanegu mwy o werth i'w cig.

 

Meddai Ruth, "Cefais fy synnu faint o werth y gellid ei ychwanegu drwy wneud cynnyrch fel salami a chig wedi'i halltu, ac mae gan ein moch cyfrwyog y gymhareb braster cywir ar gyfer gwneud salami.

 

Yn dilyn 18 mis o gyngor technegol, hyfforddiant mewn trin cig a datblygu cynnyrch yng Nghanolfan Bwyd Cymru yn Horeb, cafodd tri math o salami eu creu - gyda bara lawr, paprika traddodiadol a sbeis arddull Morocco.

 

"Fe aethom â nhw i Sioe Frenhinol Cymru y llynedd a chawsom ymateb gwych", meddai Ruth, sydd hefyd yn gwerthu cynnyrch Cwm Farm i ddilynwyr rygbi ar ddyddiau gem ym Mharc y Scarlets.

 

Daeth y cysylltiad gyda Pharc Margam drwy Cywain, a fu'n helpu Cwm Farm i ddatblygu a marchnata eu cynnyrch - yn cynnwys ffyn cwrw (ffyn tenau o salami).

 

"Bu Cywain gyda ni bob cam o'r ffordd," meddai Ruth. "Maen nhw wedi bod yn hollol wych a rydyn ni wedi cael cefnogaeth a help ragorol ganddyn nhw.

 

"Bu Rolant Tomos, ein mentor Cywain, gyda ni o'r dechrau bron ac mae'n adnabod ein busnes tu chwith allan. Drwy Cywain rydyn ni wedi medru llunio cyfleoedd newydd a chymryd rhan mewn digwyddiadau yn cynnwys Sioe Frenhinol Cymru a'r BBC Good Food Show yn Birmingham."

 

Yn ogystal â phrosesu cig carw Parc Margam, mae Ruth yn llunio rysetiau gan ei gyfuno gyda chynnyrch megis cnau castanwydd, llugaeron ac oren.

 

Gwnaeth y bartneriaeth ei ymweliad cyntaf i'r farchnad yn Ffair Aeaf Frenhinol Cymru ym mis Rhagfyr - gan arddangos ar stondin Cywain - ac enillodd y byrgyrs cig carw a'r selsig  nifer fawr o wobrau yn cynnwys pedair gwobr aur a dwy wobr arian.

 

"Roedd y Ffair Aeaf yn llwyddiannus tu hwnt ac rydym yn awr yn mynd i wneud snaciau salami cig carw, jerci a biltong," meddai Ruth.

 

Bydd y cynllun yn cymryd cam pellach ymlaen yr wythnos nesaf (2 Mawrth) pan fydd Cwm Farm yn agor ei huned brosesu a gynlluniwyd yn arbennig ym Mhontardawe.

 

Bydd yr uned, sy'n cynnwys siambr sychu arbennig a fewnforiwyd o'r Eidal, yn galluogi Cwm Farm i ychwanegu gwerth i'w cig moch eu hunain a chig carw Parc Margam hefyd gig a gynhyrchir gan dyddynwyr eraill.

 

"Rydym yn gwirioneddol fwynhau gweithio gyda Pharc Margam ac rydym wedi creu salami cig carw traddodiadol yn ogystal â fersiwn gyda siocled a chilli. Mae'n amser cyffrous iawn."

 

Unwaith yn gartref y teulu Talbot, ac yn awr yn eiddo Cyngor Bwrdeistref Castell-nedd Port Talbot, mae Parc Gwledig Margam yn enwog am ei gyr o hyddod brith a cheirw coch a Pere David Tsieineaidd prin sy'n byw ar y stad 900 erw.

 

Caiff ceirw eu lladd yn rheolaidd fel rhan o waith rheoli'r yr, ond hyd yn awr ni chafodd potensial masnachol y cig carw a gynhyrchwyd ei ymchwilio'n llawn.

 

Esboniodd Michael Wynne, Rheolwr Parc Margan, "Mae'n rhaid i ni ladd rhai o'r ceirw, yn bennaf am resymau lles, ac arferem werthu'r carcasau i aelodau'r cyhoedd ac i werthwyr helgig. Ond fe wnaeth fy nharo y dylem edrych ar ffyrdd i ychwanegu gwerth i'r cig carw, a gyda help Cwm Farm gobeithiwn agor marchnad ehangach ar gyfer ein cig carw.

 

"Roeddwn wedi cwrdd â Ruth o'r blaen mewn cynhadledd fwyd yn Abertawe ac roedd ei brwdfrydedd a syniadau wedi gwneud cryn argraff arnaf, ond ni ddaethom at ein gilydd fel tîm nes i mi gysylltu â Cyswllt Ffermio. Fe wnaethon nhw fy rhoi mewn cysylltiad gyda Rolant Tomos yn Cywain. Mae'r bartneriaeth yn gweithio'n wirioneddol dda. Cywain sydd wedi gwneud hyn i gyd yn bosibl.

 

"Nid prosesu cig yw ein busnes craidd ni yma. Mae Ruth ac Andrew'n gwneud yr holl bethau na allwn ni ein gwneud. Rydym ni'n cyflenwi'r cig carw iddyn nhw ac maen nhw'n gwneud yr holl ddatblygu a'r prosesu.

 

"Rydym yn bwriadu coginio'r selsig a'r byrgyrs ar gyfer ymwelwyr i Barc Margam. Gobeithiwn hefyd gynnig blychau o gig carw i'r cyhoedd yn ystod misoedd y gaeaf. Maes o law efallai y byddwn yn datblygu elfen siop fferm yn y Parc hefyd."

 

Dywedodd Rolant Tomos, Rheolwr Datblygu De Ddwyrain Cymru, "Mae'r cydweithio rhwng Parc Margam a Cwm Farm yn dangos Cywain ar ei orau.

 

"I Barc Margam, mae defnyddio sgiliau a gwybodaeth Cwm Farm am drin cig wedi creu selsig cig carw gwobrwyol a hefyd wedi sefydlu perthynas fydd yn creu cynnyrch newydd cyffrous, diogelu swyddi presennol yn y ddau fusnes a chreu swyddi newydd yn y dyfodol."

Our latest tweets